Sóng nhựa đựng thủy sản: chọn loại nào cho tôm, cá, mực

Ở vựa và xưởng sơ chế, chuyện thường gặp nhất không phải là thiếu sóng nhựa, mà là dùng sai loại sóng. Tôm vừa phân cỡ xong đổ vào sóng quá sâu, lớp dưới bị lớp trên đè, tới lúc đóng thùng thì đã dập. Cá xếp vào sóng ngắn nên phải bẻ cong thân. Mực để trong sóng cao, nước không thoát kịp, đọng lại dưới đáy.

Những lỗi này không đến từ chất lượng nhựa. Chúng đến từ kích thước lòng sóng và kiểu thành sóng. Mỗi mặt hàng thủy sản có một dáng riêng, một độ mềm riêng, nên cần một lòng sóng riêng. Chọn đúng ngay từ đầu thì hàng ít hao, thao tác nhanh hơn, và sóng dùng được lâu hơn.

Bài này đi vào ba loại sóng chuyên dùng cho tôm, cá và mực: kích thước thật của từng loại, dùng ở công đoạn nào, khi nào phải chuyển sang sóng hở cỡ lớn hoặc thùng chứa, và cách giữ sóng bền trong môi trường nước muối.

1. Sóng đựng thủy sản khác sóng nhựa thường ở chỗ nào

Điểm khác đầu tiên là kiểu dáng. Cả ba loại sóng tôm, cá, mực đều có thành hở và đáy thoáng. Nước đá tan chảy ra ngay, không đọng dưới đáy, nên hàng không bị ngâm trong nước bẩn suốt ca làm.

Điểm khác thứ hai là chiều cao lòng sóng. Sóng nhựa hở dùng trong nhà xưởng có loại cao tới 39 cm. Đổ thủy sản vào lòng sâu như vậy thì lớp dưới cùng phải chịu sức nặng của toàn bộ lớp trên. Sóng chuyên dùng cho thủy sản đi theo hướng ngược lại: lòng cạn, chỉ khoảng một lớp tới hai lớp hàng, để không có lớp nào bị đè.

Điểm khác thứ ba là chất liệu. Sóng nhựa đựng cá và sóng nhựa đựng tôm làm bằng nhựa PP. Sóng nhựa đựng mực làm bằng nhựa PP và HDPE. Cả ba đều chịu được nước, muối và việc rửa nhiều lần mỗi ngày.

2. Sóng nhựa đựng tôm: lòng gọn, một người bê được

Sóng tôm có kích thước 46,5 x 33,3 x 15,5 cm, chất liệu nhựa PP, kiểu thành hở và đáy thoáng. Đây là loại có chiều dài ngắn nhất trong ba loại, nhưng lại rộng nhất và cao nhất.

Dáng này hợp với tôm vì tôm không cần nằm thẳng. Cái cần là đủ bề ngang để trải đều khi phân cỡ, và đủ chiều cao để phủ một lớp đá lên trên mà không bị tràn. Lòng ngắn cũng có cái lợi riêng: khi sóng đầy tôm và đá, một người vẫn bê được, không phải hai người khiêng.

Trong xưởng, loại này thường đi theo cả dây: tiếp nhận tại ao hoặc tại bến, chuyển lên bàn phân cỡ, rồi xếp chờ đóng gói. Sóng đóng theo quy cách 50 cái mỗi kiện, có bốn màu là xanh dương, đỏ, xanh lá và vàng.

3. Sóng nhựa đựng cá: dài hơn để cá nằm thẳng

Sóng cá có kích thước 51,9 x 31,9 x 14,6 cm, chất liệu nhựa PP, thành hở và đáy thoáng. So với sóng tôm, loại này dài hơn 5 cm và hẹp hơn gần 1,5 cm.

Chênh lệch đó nghe nhỏ nhưng lại quyết định. Cá cần chỗ để nằm duỗi theo chiều dài sóng. Nếu lòng sóng ngắn hơn thân cá, người làm buộc phải xếp chéo hoặc bẻ cong, cả hai cách đều làm cá mất dáng và khó bán được giá.

Chiều cao 14,6 cm cũng được tính cho thao tác tay. Người đứng bàn nhìn thấy toàn bộ mặt hàng trong sóng, lấy ra và xếp vào không phải thọc sâu. Thành sóng có gân gia cố, hai bên có tay cầm, và sóng xếp chồng lên nhau được. Quy cách đóng là 25 cái mỗi kiện, có bốn màu như trên.

4. Sóng nhựa đựng mực: cạn nhất trong ba loại

Sóng mực có kích thước 50,6 x 30,6 x 10,2 cm, chất liệu nhựa PP và HDPE, thành hở và đáy thoáng. Chiều cao chỉ 10,2 cm, cạn hơn sóng tôm tới hơn 5 cm.

Lý do nằm ở chính con mực. Mực mềm, dễ bị bẹp, và ra nhiều nước. Chồng nhiều lớp mực trong một lòng sóng sâu thì lớp dưới bị ép và mất dáng. Lòng cạn buộc người làm chỉ xếp mỏng, nên mỗi con vẫn giữ nguyên hình.

Nhiều khe thoáng trên thành và đáy giúp nước chảy ra liên tục. Kích thước gọn cũng dễ đặt lên bàn sơ chế hoặc băng chuyền mà không chiếm chỗ. Loại này đóng 25 cái mỗi kiện.

5. So sánh nhanh ba loại sóng

Ba loại nhìn qua khá giống nhau nên dễ lấy nhầm. Dưới đây là cách phân biệt theo từng thông số.

Theo chiều dài lòng sóng

• Sóng cá dài nhất: 51,9 cm

• Sóng mực: 50,6 cm

• Sóng tôm ngắn nhất: 46,5 cm

Theo chiều rộng

• Sóng tôm rộng nhất: 33,3 cm

• Sóng cá: 31,9 cm

• Sóng mực hẹp nhất: 30,6 cm

Theo chiều cao

• Sóng tôm cao nhất: 15,5 cm

• Sóng cá: 14,6 cm

• Sóng mực cạn nhất: 10,2 cm

Theo chất liệu và quy cách đóng kiện

• Sóng tôm: nhựa PP, 50 cái mỗi kiện

• Sóng cá: nhựa PP, 25 cái mỗi kiện

• Sóng mực: nhựa PP và HDPE, 25 cái mỗi kiện

Cách nhớ đơn giản: cần dài thì lấy sóng cá, cần cạn thì lấy sóng mực, cần rộng và bê một tay thì lấy sóng tôm. Cả ba đều có bốn màu xanh dương, đỏ, xanh lá, vàng.

6. Khi nào cần sóng cỡ lớn, sóng bít hoặc thùng chứa

Ba loại sóng trên lo phần tiếp xúc trực tiếp với hàng. Nhưng một xưởng thủy sản còn nhiều việc khác, và mỗi việc cần một loại thùng chứa riêng.

Gom hàng và đẩy đi trong xưởng. Bê từng sóng nhỏ qua quãng đường dài rất mất công. Lúc này nên dùng loại có bánh xe. Sóng nhựa hở 5T4 có 8 bánh xe kích thước 84 x 62,2 x 53,4 cm, sai số ±0,5 cm, làm bằng nhựa HDPE, thành lưới thoáng, đẩy được luôn mà không phải nâng bê. Nếu lối đi hẹp hơn thì có bản nhỏ hơn là loại 4T5 với 5 bánh xe, kích thước 77,8 x 49,6 x 44,5 cm.

Không cho nước rỉ ra sàn. Khi cần chuyển hàng qua khu vực khô, hoặc xếp lên xe, sóng thành hở sẽ nhỏ nước dọc đường. Lúc đó dùng sóng nhựa bít 2T5, kích thước 61 x 42 x 25 cm, thành kín và đáy kín, chất liệu HDPE.

Ngâm, ướp, chứa nước. Việc này cần dung tích lớn. Thùng nhựa chữ nhật có các mức 50L, 100L, 200L, 500L, 750L và 1000L, miệng mở, đáy kín. Bản 200L có chiều dài miệng 91 cm, cao 41 cm, đáy dài 76 cm. Bản 500L có chiều dài miệng 132 cm, cao 66 cm, đáy dài 95 cm.

7. Cách chọn theo từng công đoạn

Thay vì chọn theo tên sản phẩm, cách nhanh hơn là đi theo đường đi của lô hàng trong xưởng.

Tiếp nhận tại bến, tại ao

Ưu tiên loại bê được bằng tay và thoát nước nhanh: sóng tôm hoặc sóng cá tùy mặt hàng. Số lượng nên tính dư, vì công đoạn này hay dồn hàng cùng lúc.

Phân cỡ trên bàn

Cần lòng cạn để nhìn rõ và với tay được tới đáy. Sóng mực cao 10,2 cm hợp nhất cho việc này, kể cả khi hàng không phải là mực.

Luân chuyển giữa các khu

Quãng ngắn thì chồng sóng lên nhau rồi bê. Quãng dài hoặc hàng nặng thì chuyển sang loại có bánh xe. Có thể xem thêm các bản khác trong danh mục sóng nhựa hở để chọn chiều cao phù hợp với lối đi và chiều cao bàn.

Chờ cấp đông, chờ đóng gói

Đây là lúc hàng nằm yên lâu nhất, nên cần kê cao khỏi mặt sàn và xếp chồng gọn. Lòng cạn vẫn tốt hơn lòng sâu, vì hàng nằm lâu mà bị đè thì hỏng dáng.

8. Kinh nghiệm giữ sóng bền trong môi trường nước muối

Nhựa PP và HDPE chịu nước tốt, nhưng cách dùng hằng ngày mới quyết định sóng trụ được bao lâu.

• Rửa ngay sau ca, đừng để qua đêm. Nhớt cá và muối khô bám vào khe thoáng rất khó đánh, lâu ngày làm bít lỗ thoát nước, và sóng mất luôn công dụng chính.

• Đừng quăng sóng khi hàng vừa ra khỏi kho lạnh. Nhựa lạnh giòn hơn nhựa ở nhiệt độ thường. Va đập mạnh lúc này dễ làm nứt góc và mẻ gân thành.

• Xếp chồng đúng chiều. Sóng chỉ chịu lực tốt khi bốn góc trên trùng bốn góc dưới. Xếp lệch thì toàn bộ sức nặng dồn vào thành sóng, lâu ngày thành bị cong ra ngoài và sóng không còn chồng khít nữa.

• Không đặt sóng trực tiếp xuống sàn ướt. Đáy sóng tiếp xúc nước bẩn rồi lại chồng lên sóng khác là đường lây nhiễm chéo ngắn nhất trong xưởng. Kê lên pallet là cách đơn giản nhất để cắt đường đó.

• Chia màu theo mặt hàng hoặc theo công đoạn. Bốn màu có sẵn đủ để tách hàng sống với hàng đã sơ chế, hoặc tách tôm với cá. Người mới vào ca nhìn màu là biết, không cần hỏi lại.

Về phần kê hàng, pallet nhựa chân cốc kích thước 1200 x 1200 mm, mặt lưới, chất liệu nhựa nguyên sinh, tải trọng tĩnh khoảng 6.000 kg và tải trọng động khoảng 2.000 kg, hợp với chỗ cần chồng nhiều sóng và có xe nâng ra vào. Chỗ chỉ cần lót sàn thì dùng bản mỏng hơn, dày 35 mm, cũng đủ tách hàng khỏi nền ẩm.

9. Đặt hàng: tính theo kiện và theo màu

Sóng thủy sản bán theo kiện chứ không theo cái lẻ, nên khi tính số lượng cần nhớ quy cách của từng loại. Sóng tôm đóng 50 cái mỗi kiện. Sóng cá và sóng mực đóng 25 cái mỗi kiện. Một xưởng chạy hai ca thường cần số sóng nhiều hơn sản lượng một ca, vì luôn có một phần đang nằm chờ rửa.

Về màu, nên chốt cách chia màu trước khi đặt hàng thay vì lấy mỗi màu một ít. Ví dụ cả xưởng thống nhất màu xanh dương cho hàng mới nhận, màu vàng cho hàng đã phân cỡ, màu đỏ cho hàng loại ra. Sau này bổ sung thêm cũng đặt đúng theo tỷ lệ đó.

Minh Quân Plastic ở Thành phố Hồ Chí Minh, giao hàng toàn quốc, nên các vựa ở miền Tây và miền Trung vẫn đặt được theo kiện.

Ba con số đáng nhớ nhất là chiều cao: sóng tôm 15,5 cm, sóng cá 14,6 cm, sóng mực 10,2 cm. Chiều cao quyết định hàng có bị đè hay không, và đó là thứ ảnh hưởng trực tiếp tới tỷ lệ hao hụt. Chiều dài quyết định cá có nằm thẳng được hay không. Hai thông số này nên xem trước khi xem tới màu sắc hay số lượng.

Nếu anh chị đang cân nhắc giữa vài loại, hoặc muốn tính số sóng cần cho sản lượng mỗi ca, gọi số 0907 722 345 để được tư vấn và nhận báo giá theo kiện. Nói rõ mặt hàng, sản lượng mỗi ngày và khu vực giao hàng thì bên em báo giá nhanh hơn, kèm luôn phương án pallet kê hàng nếu kho cần.